بهطورکلی، حملات پانیک بر اساس شرایط وقوع و عوامل محرک آنها به دو نوع اصلی تقسیم میشوند: حملات غیرمنتظره(Unexpected) و حملات وابسته به موقعیت یا محرک (Situationally Bound/Cued). در ادامه، هر یک از این انواع بهصورت کامل توضیح داده شده است:
این نوع حملات بهصورت ناگهانی و بدون محرک ظاهری یا قابلپیشبینی رخ میدهند. فرد ممکن است در حال انجام فعالیتهای روزمره مانند استراحت، کار یا حتی خواب باشد و ناگهان دچار حمله پانیک شود. در این نوع حمله، هیچ نشانه یا محرک مشخصی مانند موقعیت خاص یا استرس قابلشناسایی وجود ندارد. برای مثال، فردی که در حال تماشای تلویزیون است و ناگهان دچار تپش قلب شدید، تنگی نفس و ترس از مرگ میشود، بدون اینکه دلیل مشخصی برای آن وجود داشته باشد.
این حملات در پاسخ به یک محرک خاص یا موقعیت مشخص رخ میدهند. معمولا با فوبیاهای خاص مانند ترس از ارتفاع، حیوانات یا فضاهای بسته یا موقعیتهای استرسزا مرتبط هستند. این نوع حمله تقریبا همیشه در مواجهه با محرک خاص یا بلافاصله پس از آن رخ میدهند؛ بیشتر در افرادی دیده میشوند که به اختلالات اضطرابی مانند فوبیای خاص یا اختلال اضطراب اجتماعی مبتلا هستند. برای مثال، فردی که فوبیای سگ دارد، هنگام مواجهه با یک سگ دچار حمله پانیک میشود و علائمی مانند لرزش، تعریق و تنگی نفس را تجربه میکند.
بیشتر بخوانید: اگر جنگ شد کجا بریم؟ راهنما کامل شرایط اضطراری
حمله پانیک میتواند علائم جسمی و روانی شدیدی ایجاد کند که بر زندگی روزمره و سلامت فرد تاثیر میگذارد. بر اساس DSM-5، یک حمله پانیک با بروز حداقل چهار مورد از علائم زیر مشخص میشود:
علائم جسمانی شامل:
تنفس سریع و سطحی
تپش قلب یا ضربان قلب سریع
درد یا ناراحتی در قفسه سینه
لرزش و رعشه
تعریق
احساس سرگیجه یا سبکی سر
درد شکمی
تب و لرز
بیحسی یا گزگز
احساس خفگی
حالت تهوع و ناراحتی معده
سوزن سوزن شدن انگشتان
گرگرفتگی
علائم عاطفی مانند:
ترس شدید ازدستدادن کنترل، دیوانهشدن، دچار حمله قلبی شدن یا مرگ
احساس جدایی از خود(Depersonalization)
احساس غیر واقعی بودن محیط(Derealization)
یکی دیگر از از روشهای نوین و غیرتهاجمی برای درمان پانیک شدید، نوروفیدبک است. برای درمان پانیک با نوروفیدبک، فرد تحت نظارت دستگاههایی قرار میگیرد که فعالیت مغز را اندازهگیری کرده و به او بازخورد میدهند تا بتواند با تمرین، الگوهای مغزی خود را تغییر دهد. این درمان در طی جلسات متعدد، به فرد کمک میکند تا واکنشهای عصبی خود را در موقعیتهای استرسزا کاهش دهد.
لیزر درمانی مغز (PBM) یکی از راه های درمان پانیک نوین و غیر تهاجمی است که برای کاهش علائم اختلالات روانی مانند پانیک استفاده میشود. در این روش از نور لیزر با طول موجهای خاص برای تحریک سلولهای مغز و بهبود عملکرد سیستم عصبی استفاده میشود. مطالعات نشان دادهاند که PBM میتواند با افزایش جریان خون مغزی، کاهش التهابات و تقویت فرایندهای ترمیمی مغز، به کاهش اضطراب و حملات پانیک کمک کند.
یکی از رایجترین درمانها برای حملات پانیک، درمان شناختی-رفتاری یا Cognitive Behavioral Therapy است. در این روش، درمانگر به فرد کمک میکند که تفکرات منفی و نادرست خود را شناسایی کرده و آنها را با تفکرات منطقی و سالمتر جایگزین کنند.
به طور کلی، در CBT، افراد یاد میگیرند که چگونه به موقعیتها و افکار استرسزا واکنش مناسب نشان دهند و چگونه با علائم فیزیکی حملات پانیک مقابله کند و از آنها ترسی نداشته باشد.
مواجهه درمانی یک نوع درمان شناختی-رفتاری است که برای درمان پانیک شدن کاربرد دارد. در این روش، فرد به تدریج با موقعیتهایی که باعث اضطراب و پانیک در او میشود، مواجه میشود. هدف این درمان این است که فرد به تدریج احساس ترس را از این موقعیتها کاهش دهد و یاد بگیرد که به این موقعیتها واکنشهای منطقیتری نشان دهد. این درمان میتواند در طول زمان به کاهش علائم حملات پانیک کمک کند.
یکی دیگر از روشهای درمان پانیک اتک، دارو درمانی است. برای درمان این اختلال از داروهایی مانند مهارکنندههای بازجذب سروتونین (SSRIs) و بنزودیازپینها استفاده میشود. لازم به ذکر است که این داروها در کوتاهمدت موثر هستند اما استفاده بلندمدت از آنها ممکن است با عوارض جانبی همراه باشد. بنابراین ترکیب این روش با سایر درمانها توصیه میشود.
در بسیاری از موارد، ترکیب دارو درمانی و روان درمانی، نتایج بهتری را برای بیمار به همراه دارد. در این روش، داروها برای کاهش علائم اضطراب به کار گرفته میشوند و رواندرمانی به فرد کمک میکند تا دلایل ریشهای اضطراب و حملات پانیک را شناسایی و درمان کند.
زگیلها زمانی شروع به رشد میکنند که سلولهای پوستی زودتر از حالت طبیعی رشد نمایند. زیرا در این حالت به ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) آلوده میشوند. در میان 150 نوع (HPV) حدود 10 عامل ایجاد زگیلهای پوستی از جمله زگیلهای سطحی، کف پا و تخت، این دسته به شمار میروند.
برخی از سویههای دیگر باعث ایجاد زگیل مقعدی و زگیل تناسلی میشوند. همچنین دستهای دیگر از انواع (HPV) که از طریق رابطۀ جنسی منتقل میشوند، در بروز سرطانهای رحم و سایر سرطانهای دستگاه تناسلی نقش دارند. اما گونههایی که باعث ایجاد زگیلهای پوستی میشوند به ندرت با سرطان ارتباط دارند.
همۀ ما به طور مکرر در معرض ابتلا به ویروس (HPV) قرار داریم. به عنوان مثال زمانی که با یکدیگر دست میدهیم یا دستگیره را لمس میکنیم، احتمال ابتلا افزایش میباید. در حالی که تنها برخی از افراد دچار زگیل میشوند و به همین دلیل توضیح این موضوع دشوار است. کودکان و افراد مبتلا به ناهنجاریهای سیستم ایمنی در گروه افراد آسیب پذیر به حساب میآیند.
به دلایلی که تا کنون مشخص نیست، افرادی که در مشاغل خاصی در تماس مستقیم با گوشت، ماهی یا مرغهای زنده قرار دارند، مستعد ابتلا به این ویروس خواهند بود. به صورت کلی، محدود افرادی در معرض ابتلا به این ویروس قرار دارند.
زگیلهای پوستی به صورت معمول مسری نیستند. آنها میتوانند از طریق تماس مستقیم، به طور عمده از طریق شکستگی در پوست، از فردی به فرد دیگر منتقل شوند. بنابر مطالعات، شما میتوانید زگیلها را از سطوحی مانند کف اتاقهای رختکن یا دوش حمام دریافت کنید. اما منبع مشخصی جهت آگاهی از تعداد دفعات ابتلا وجود ندارد.
زگیلهای یک قسمت از بدن میتواند به مناطق دیگر نیز منتقل شود، بنابراین شستن دست و هر قسمتی از بدن که با زگیلهای پوستی شما در تماس است، از جمله ناخن یا انگشتان دست اهمیت دارد.
عفونت ویروس زگیل
عفونت ویروس زگیل متفاوت از عفونتهای باکتریایی دیگر مانند گلودرد استرپتوکوکی است که افراد زیادی به آن مبتلا میشوند. از این رو درمان خاص خود را دارد. زیرا به صورت مشخص و با روند قابل ملاحظهای پیشرفت میکند. روشهای درمان زگیل بسیار کمتر از موارد دیگر قطعی است.
به گفتۀ دکتر «سوزان اولبریخت» متخصص پوست، ویروس زگیل در لایۀ بالایی پوست قرار دارد و به همین دلیل بیان محل یا میزان دریافت این ویروس ممکن نیست. ویروس ممکن است سالها در این محل زندگی کند. پس از این مدت در پوست به صورت زگیل ظاهر شود. زمانی که زگیل از بین رفت، هنوز میتوان ویروس را در اپیدرم مشاهده کرد.
انواع متداول زگیل های پوستی
ظاهر زگیلهای مختلف با مشخصات مشترک در ظاهر یعنی سطح برجسته، خشن و گاهی اوقات با لکههای تیره دیده شدهاند. رنگ زگیلهای معمولی به صورت روشن تا خاکستری یا قهوهای و بیشتر روی دست دیده میشود. اما ممکن است در هر جایی از بدن با این ویِژگی ظاهر شود. درمان آن دسته از زگیلهایی که در زیر و اطراف ناخن و انگشتان پا بوجود میآیند، در مقایسه با انواع دیگر دشوار است.
زگیل ناحیه تناسلی
زگیلهای تناسلی یکی از رایجترین انواع عفونتهای مقاربتی است. تقریباً همۀ افراد فعال جنسی در برخی از مراحل زندگی خود حداقل به یک نوع ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)، ویروسی که باعث زگیلهای تناسلی میشود، آلوده میشوند. زگیلهای تناسلی بر بافتهای مرطوب ناحیۀ تناسلی تأثیر میگذارد. آنها مانند برجستگیهای کوچک و گوشتی به نظر میرسند یا ظاهری شبیه گل کلم دارند. در بسیاری از موارد زگیلها برای دیده شدن بسیار کوچک و ریز با تشخیص دکتر زگیل تناسلی تشخیص داده میشوند.
برخی از سویههای (HPV) دستگاه تناسلی میتوانند باعث ایجاد زگیل تناسلی گردند. در حالی که برخی دیگر میتوانند باعث سرطان شوند. واکسن میتواند به محافظت در برابر برخی از گونههای (HPV) دستگاه تناسلی کمک کند. در زنان زگیلهای تناسلی میتوانند روی مجرا، دیوارههای واژن، ناحیۀ بین دستگاه تناسلی خارجی و مقعد، کانال مقعد و دهانۀ رحم رشد کنند. در مردان ممکن است در نوک یا شاخۀ آلت تناسلی، بیضه یا مقعد ایجاد شوند. زگیل تناسلی همچنین در دهان یا گلوی شخصی که با فرد آلوده تماس جنسی دهانی داشته است، وجود دارد.
علائم و نشانه های زگیلهای تناسلی عبارتند از:
تورم کوچک، گوشتی، قهوهای یا صورتی در ناحیۀ تناسلی
شکلی شبیه گل کلم از نمای چندین زگیل نزدیک به هم
خارش یا ناراحتی در ناحیه تناسلی
خونریزی همراه با مقاربت
زگیلهای تناسلی گاهی آنقدر ریز و صاف میشوند که قابل تشخیص و دیدن نیست. اما به ندرت زگیلهای تناسلی در فردی که دارای ضعف سیستم ایمنی است، میتواند به صورت دستههای بزرگ دیده شود.
افسردگی در نوجوانان یک مشکل جدی سلامت روان است. این اختلال سبب میشود نوجوان احساس غم و اندوه پیوسته داشته باشد. او علاقه خود به انجام فعالیتهای روزمره و لذتبخش را از دست میدهد. این اختلال سلامت روان میتواند بر نحوه تفکر و تعقل فرزند نوجوان شما تأثیر بگذارد و احساسات و رفتارهای او را تغییر دهد. این بیماری حتی میتواند سبب بروز مشکلات عاطفی، عملکردی و فیزیکی در او شود.
باوجوداینکه افسردگی میتواند در هر بخشی از زندگی ما رخ دهد، اما در همه افراد به یک صورت بروز نمیکند. نظر به اینکه نوجوانان در دوره حساسی از زندگی به سر میبرند و تغییرات فیزیکی و روانی وسیعی را تجربه میکنند، بروز افسردگی میتواند سلامت روان و عملکرد او در آینده را به چالش بکشد. علایم افسردگیدر نوجوانان و بزرگسالان با اینکه تشابهاتی دارند اما در پارهای از موارد نیز دارای تفاوت هستند.
مسائلی همچون فشار همسالان، انتظارات تحصیلی و تغییرات فیزیکی در نوجوانان رخ میدهد، میتوانند نوسانات گستردهای را در زندگی نوجوانان به وجود بیاورند. در حالت نرمال این تغییرات و فراز و نشیبها سبب بروز احساساتی زودگذر میشوند، اما در برخی از نوجوانان کاهش سطح روحیه و تغییرات خلقی بیش از احساسات موقتی است و نشانههای افسردگی در آنها دیده میشود.
باید بدانید که نمیتوانید از فرزند خود خیلی راحت بخواهید بر افسردگی غلبه کند. افسردگی در نوجوان یک ضعف یا مسئله سطحی نیست که بتواند تنها با میل و اراده خود بر آن غلبه کند. این اختلال روان درصورتیکه کنترل و درمان نشود، میتواند عواقب جدی به همراه داشته باشد و نیاز به درمان طولانیمدت دارد. در بیشتر نوجوانان، علائم افسردگی با درمانهایی مانند دارو و مشاوره روانشناختی کاهش پیدا میکند. در ادامه میتوانید علائم خاص افسردگی در نوجوانان را ملاحظه نمایید.
علائم و نشانههای افسردگی نوجوانان شامل ایجاد تغییراتی مشهود نسبت به نگرش و رفتارهای قبلی آنها است. این تغییرات میتوانند سبب بروز ناراحتی و مشکلات قابلتوجهی در محل تحصیل یا خانه شوند. همچنین این تغییرات میتوانند نوجوان افسرده را از فعالیتهای اجتماعی دور کنند و در سایر زمینههای زندگی نیز او را ضعیف نمایند.
معمولاً نوجوانانی کاملاً درگیر افسردگی میشوند و یا در حال تجربه علائم افسردگی هستند، دائماً احساس غم و اندوه دارند. این غم و اندوه شامل گریه بدون دلیل و آشکار نیز میشود. فرزند شما بهصورت مداوم احساس ناامیدی دارد و نسبت به مسائل پیرامون افکار منفی ابراز میکند. او ممکن است احساس خشم داشته باشد و بر سر مسائل خیلی کوچک نیز پرخاش کند.
علائم افسردگی از نظر شدت میتوانند متفاوت باشند، بنابراین هرگز فرزند خود را با نوجوان مبتلای دیگر و یا افرادی که در خانوادهتان تجربه افسردگی داشتند مقایسه نکنید. ولی بهطورکلی تغییرات در احساسات و رفتار نوجوان شما ممکن است شامل موارد زیر شود:
معمولاً نوجوانانی در معرض افسردگی قرار دارند، تغییرات رفتاری زیر در آنها مشاهده میشود:
هنگامی که کودکی دچار اضطراب می شود، طبیعی است که بدانیم برای درمان استرس کودکان چه باید کرد. اما اگر سطح آگاهی شما درباره درمان استرس در کودکان کم باشد، نخواهید توانست آنها را از استرس به وجود آمده محافظت کنید. حتی این امکان وجود دارد که ناخواسته به اضطراب آنها دامن بزنید. شاید بهترین راه حل رفع استرس این باشد که کودک را تشویق کنیم در زمان بروز اضطراب با آن مقابله کند. تمرین هایی وجود دارند که اگر آنها را به کودکان آموزش بدهیم، خواهند توانست سطح استرس خود را پایین بیاورند. در ادامه توجه شما را به ده تمرین عملی برای از بین بردن استرس در کودکان جلب می کنیم.
یک ) با کودک خود همدلی کنید
برای درمان استرس کودکان بهترین کار این است که والدین به کودک توجه بیشتری نشان بدهند. والدین باید به او اطمینان بدهند که این وضعیت همیشگی نیست و با گذشت زمان ناراحتی ها و استرس های بوجود آمده کم کم از بین می روند. هیج وقت اجازه ندهید حرفی یا عملی از شما سطح اضطراب کودک را بالا ببرد. کافی است با کودک خود همدلی کنید. مثلا به او بگویید، « می دونم که از دوربین عکاسی خوشت نمیاد. من بهت کمک می کنم که این دوربین یک عکس خوب از تو بگیره!»
هرگز به صورت مستقیم درباره موضوعی که باعث اضطرابش شده است، حرف نزنید. مثلا نگویید آیا برای امتحان فردا استرس داری؟ در عوض می توانید از این جمله استفاده کنید، درباره امتحان فردا چه احساسی داری؟ اگر لحن صدا و زبان بدن شما به گونه ای باشد که آرامش نسبی به کودک را القاء کند، می توان امیدوار بود که فرزندتان بیشتر درباره احساساتش با شما حرف بزند و آرامش بیشتری به دست آورد.
کمک به طفل برای دور کردن از موضوعاتی که باعث استرس او شده است، می تواند خوب و مفید باشد اما در طولانی مدت استرس او را تقویت می کند. اجازه بدهید، این طور بگوییم؛ کودکی را در نظر بگیرید که از یک موقعیت استرس آور ناراحت شده است. طبیعی است که گریه می کند. در وهله اول این گریه برای موقعیتی است که وجود دارد اما والدین اگر به جای توجه به استرس کودک، تنها در پی ساکت کردن او باشند، کودک یاد می گیرد برای به دست آوردن نیازهایش از گریه استفاده کند. این گریه دیگر ناشی از استرس نیست بلکه کودک می خواهد وضعیت را به نفع خودش دستکاری کند.
درمان استرس کودکان را جدی بگیرید!
دو ) درمان استرس کودکان با پرت کردن حواس !
راه کار دیگری که می تواند اضطراب کودک را پایین بیاورد، پرت کردن حواس اوست. سعی کنید حواس فرزندتان را از موضوعی که باعث شده است او دچار استرس شود، پرت کنید. یک اسباب بازی به او نشان بدهید یا برایش یک قصه خیالی تعریف کنید.
سه ) کودک را با ترس هایش آشنا کنید!
درمان استرس کودکان می تواند با روبرو کردن آنها با ترس ها و استرس هایشان انجام شود. شما می توانید به او بگویید که استرس داشتن امری طبیعی است و گاهی افراد به آن دچار می شوند. مهم این است که بتوانیم بر آن غلبه نماییم؛ نه این که از آنها فرار کنیم.
چهار ) درمان استرس کودکان با درگیر کردن آنها
درمان استرس و اضطراب در کودکان می تواند با دیدن یک فیلم ، بازی یا خواندن کتاب امکان پذیر باشد. تنها کافی است فضای خانه را آرام نگه دارید. حتی یک شام خانوادگی نیز می تواند در کم کردن سطح استرس کودک نقش داشته باشد. اجازه بدهید کودک در بازی ها نقش اول را داشته باشد و بازی را مدیریت کند. از او بخواهید بقیه داستانی را که شما برای او خوانده اید، ادامه دهد.
پنج ) انتظارات واقع بینانه داشته باشید
درمان استرس کودکان می تواند همراه با انتظارات واقع بینانه شما همراه باشد. به این معنی که هرگز به کودک نگویید استرس او غیر مقعول است . می توانید به او بگویید استرس شب امتحان را همه تجربه کرده اند و یا افتادن در حین بازی فوتبال امری است طبیعی و این موارد را می توان کنترل و مدیریت کرد. به کودک خود یاد بدهید که به جای فرار از امتحان یا زمین فوتبال با آنها روبرو شود. به او بگویید که شما انتظار نمره بیست از او ندارید یا هرگز نمی خواهید که در زمین فوتبال از همه بهتر بازی کند. به او نشان دهید که سطح انتظارات شما از توانایی های او در حد معقول بوده و غیر واقع بینانه نیست.
شش) به احساس کودک احترام بگذارید اما قدرت همچنان در دست خودتان باشد
درمان استرس کودکان فرایندی آسان اما زمانبر است. آسان از آن جهت است که می توانید با چند راهکار خانگی سطح اضطراب کودک را پایین آورید اما این کاهش استرس زمان می خواهد. اگر می بینید که کودک شما از رفتن به پزشک می هراسد، با او همدلی کنید، برایش توضیح دهید که بیماری با نرفتن به پزشک چه خطراتی دارد. به او دلگرمی بدهید که همیشه کنارش هستید اما در نهایت او را با ترسی که دارد روبرو سازید. هرگز اجازه ندهید که کودک با گریه ها و بی قراری هایش قدرت را از دست شما خارج کند.
هفت ) به ترس های کودک دامن نزنید؛ این یک راهکار برای درمان استرس کودکان است!
یک راهکار دیگر برای درمان استرس کودکان دامن نزدن به آنهاست. تصور کنید که کودک شما از دیدن یک سگ دچار هراس شده است. این تجربه منفی می تواند از خاطره کودک پاک شود. اما اگر شما کودک را به گردش می برید و همچنان نگران هستید که با آمدن یک سگ کودک شما دچار ترس و واهمه شود، به صورت ناخودآگاه این پیام را به طفل خود منتقل می کنید که باید همچنان از سگ بترسد. سعی کنید در چنین موقعیت هایی است کودک را آرام نگه دارید و به او بگویید اضطراب خود را تحمل کند. حالات و روحیات شما نیز در انتقال ترس و استرس بسیار موثر است.